Bệnh Zona thần kinh là căn bệnh phổ biến, không chỉ làm phát sinh các triệu chứng toàn thân như sốt nhẹ, mệt mỏi, đau đầu mà bệnh còn gây tổn thương ngoài da nghiêm trọng. Do đó, song song với việc điều trị bằng thuốc uống thì việc Bị zona thần kinh bôi thuốc gì? Là băn khoăn của nhiều bệnh nhân bởi muốn giảm nhanh triệu chứng đau rát, tránh để lại sẹo.

Zona thần kinh là một dạng nhiễm trùng da cấp tính, do sự tái hoạt động của virus gây bệnh thủy đậu – Varicella Zoster. Loại virus này có thể tồn tại và phát triển âm thầm trong hệ thần kinh của bạn từ vài tháng cho đến vài năm, thậm chí hàng chục năm, khi gặp điều kiện thuận lợi như hệ miễn dịch suy yếu, căng thẳng, stress, mệt mỏi… chúng sẽ tái phát.

Bệnh gây ra các triệu chứng vô cùng khó chịu như: Xuất hiện các mụn nước ở một bên cơ thể hoặc mặt, gây đau đớn, ngứa rát và lan trên diện rộng.

Nếu nghi ngờ mắc bệnh zona thần kinh, bạn có thể đi khám, tham khảo ý kiến bác sĩ để chẩn đoán và điều trị chính xác. Vì một số trường hợp bệnh nhầm lẫn với mụn rộp sinh dục (do virus Herpes HSV gây ra).

Hiện nay, các dung dịch sát trùng, thuốc gây tê tại chỗ, thuốc kháng histamine H1, thuốc mỡ kháng sinh… là những thuốc chữa zona phổ biến được áp dụng nhằm ức chế virus, vi khuẩn và giảm làm giảm các triệu chứng sưng, viêm ngứa ngáy, đau nhức trên da.

Theo các chuyên gia y tế, việc điều trị hiệu quả zona thần kinh phải can thiệp, tác động sâu vào gốc rễ bên trong, tiêu diệt virus đồng thời làm lành các tổn thương ngoài da.

Chưa có loại thuốc bôi nào có thể chữa hoàn toàn bệnh zona, nhưng các bác sĩ sẽ chỉ định cho bệnh nhân dùng thuốc nhằm kiểm soát các nhiễm trùng, kháng viêm, giảm đau… Một số loại thuốc được sử dụng phổ biến như:

Đây là nhóm thuốc có tác dụng chính là sát trùng/ kháng khuẩn tại chỗ, rút ngắn thời gian bài xuất virus, làm chậm quá trình phát ban của zona trên da, có hiệu quả cao nếu được sử dụng trong vòng 72h đầu tiên kể từ khi xuất hiện triệu chứng.

Bên cạnh đó, thuốc cũng có tác dụng làm giảm các nguy cơ xảy ra biến chứng, làm ngừng sự hình thành tổn thương mới, ngăn chặn lây lan tổn thương trên da cho bệnh nhân. Thuốc được kê toa cụ thể như:

+ Hồ nước: Đây là dung dịch kháng khuẩn được sử dụng rộng rãi bởi các thành phần như kẽm oxit, nước cất, glycerin, calcium carbonate, talc… hỗ trợ làm giảm đau, sưng viêm nhanh.

+ Acyclovir cream: Kem bôi da có chứa hoạt chất đặc trị, chống virus – Acyclovir, ức chế tổng hợp DNA, từ đó hạn chế quá trình nhân đôi của virus gây bệnh, giảm phạm vi lây lan.

Lưu ý: Kem bôi Acyclovir cream khuyến cáo không nên sử dụng cho trẻ em dưới 12 tuổi, phụ nữ mang thai, đang cho con bú và người bị suy giảm miễn dịch.

+ Xanh methylene 1% hoặc tím methyl 1%: Đây cũng là dung dịch sát khuẩn nhẹ, có thể dùng trực tiếp lên tổn thương trên da, dùng được cho cả trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai (cần thận trọng và tham khảo ý kiến bác sĩ). Tuy nhiên, sau khi bôi thuốc sẽ để lại màu tím, xanh đậm trên da rất mất thẩm mỹ

➯ Nếu bạn được chỉ định dùng một trong các loại thuốc trên, cần hỏi kĩ bác sĩ về các tác dụng phụ có thể xảy ra để theo dõi kỹ lưỡng trong quá trình sử dụng.

Loại thuốc này được chỉ định sử dụng trong trường hợp da bị tổn thương kèm theo nhiễm khuẩn, nhằm ức chế vi khuẩn, cải thiện thương tổn bề mặt da và thường được dùng kết hợp với nhóm thuốc chống virus (theo toa bác sĩ).

+ Thuốc mỡ Foban: Thuốc có chứa hoạt chất Acid fusidic, khuyến cáo không nên dùng cho trẻ nhỏ do khả năng gây mẫn cảm cao.

+ Thuốc mỡ Bactroban: Chứa hoạt chất kháng khuẩn Mupirocin, không nên sử dụng cho những vùng da nhạy cảm (miệng, mắt)

Zona thần kinh không chỉ gây tổn thương trên da mà còn gây những cơn đau nhức dọc các dây thần kinh ở vị trí nhiễm bệnh. Do đó, trong nhiều trường hợp, bác sĩ có thể kê thêm thuốc bôi ngoài da (tuy nhiên chỉ được sử dụng khi da đã liền sẹo). Bao gồm:

+ Capsaicin cream: Thành phần hoạt chất trong thuốc có nguồn gốc từ quả ớt, dùng ở dạng bôi có nồng độ 0,025-0,075%, ban đầu bôi nồng độ thấp sau đó bôi loại có nồng độ cao hơn. Việc sử dụng thuốc có thể gây châm chích, nóng rát ở khu vực dùng thuốc.

+ Lidocain gel: Thuốc có tác dụng làm giảm đau, ngứa rát, khó chịu nhờ cơ chế thẩm thấu qua niêm mạc và có khả năng gây tê tại chỗ.

+ Với các trường hợp zona thần kinh gây viêm, đau nhiều… các bác sĩ có thể kê thêm thuốc giảm đau để làm dịu nhẹ các triệu chứng khó chịu trên da. Nhóm thuốc này có thể bao gồm: Acetaminophen, Ibuprofen, Naproxen…

Lưu ý: Khi dùng loại thuốc này, sau điều trị người bệnh vẫn có thể gặp những cơn đau rát khi phát ban và các nốt mụn nước zona đã biến mất.

+ Thuốc kháng Histamine H1: Cũng được kê sử dụng khi da bị ngứa ngáy, khó chịu. Nhóm thuốc này bao gồm Loratadin, Clorpheniramin, Diphenhydramin, Fexofenadin, Cetirizin,… Tuy nhiên, thuốc có thể gây buồn ngủ, khô miệng trong thời gian sử dụng.

+ Ngoài ra, oxycodone cũng là thuốc giảm đau thuộc họ thuốc phiện. Tuy nhiên rất ít được sử dụng bởi có thể gây ra tác dụng phụ: táo bón, gây nghiện. Liều dùng khuyến cáo là từ 5-20 mg/ngày.

Bên cạnh các loại thuốc kể trên thì sau khi hết phát ban hoặc nhiễm trùng trong đợt bùng phát bệnh zona thần kinh, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng các loại thuốc sau:

+ Thuốc chống co giật / động kinh, chẳng hạn như Gabapentin dùng để giảm đau thần kinh sau bệnh zona (chỉ định điều trị ở người lớn, không dùng cho trẻ em)

+ Thuốc chống trầm cảm 3 vòng: Giúp giảm đau sau khi da đã lành, chẳng hạn như amitriptyline, desipramine (Norpramin) và nortriptyline (Aventyl, Pam Bachelor)…

Hiện nay, có rất nhiều cơ sở y tế đã thực hiện thăm khám và điều trị hiệu quả bệnh Zona thần kinh. Bệnh nhân có thể tham khảo, lựa chọn những bệnh viện uy tín, có giấy phép hoạt động, bác sĩ giỏi và đảm bảo các điều kiện y tế để khám chữa.

Tại TPHCM, bệnh nhân có thể đến Phòng Khám Đa Khoa Hoàn Cầu – đây là cơ sở chuyên khoa uy tín, chữa zona thần kinh hiệu quả được đông đảo bệnh nhân biết đến sẽ đảm bảo đem đến kết quả chữa trị tối ưu, an toàn.

Lưu ý: Mặc dù các loại thuốc bôi trị zona thần kinh có thể giúp cải thiện và kiểm soát triệu chứng đau, ngứa, rát tốt. Tuy nhiên, đừng tự ý sử dụng bởi nếu dùng không đúng cách bạn vẫn có thể gặp phải một số tình huống rủi ro.